Moreel realisme en moreel relativisme geven werkelijk tegengestelde antwoorden op een fundamentele vraag onder gewoon ethisch meningsverschil: bestaat er zoiets als simpelweg, objectief fout zijn, of is "fout" altijd relatief aan iemands maatstaven? Moreel realisme houdt in dat op zijn minst sommige morele beweringen objectief waar zijn, waar onafhankelijk van wat een bepaalde cultuur of individu toevallig gelooft, ongeveer zoals een bewering over het kookpunt van water waar is ongeacht wat men gelooft. Moreel relativisme houdt daarentegen in dat de waarheid van een morele bewering afhangt van de maatstaven van de cultuur of het individu die haar daadwerkelijk uitspreekt, zodat exact dezelfde handeling volgens de maatstaven van de ene cultuur werkelijk fout kan zijn en volgens die van een andere werkelijk toelaatbaar, zonder dat een van beide culturen zich simpelweg vergist.
De twee opvattingen verschillen van mening over wat een moreel meningsverschil tussen culturen eigenlijk is
Wanneer twee culturen van mening verschillen over een morele vraag, behandelt een moreel realist dat meningsverschil zoals hij een feitelijk meningsverschil over de natuurlijke wereld zou behandelen: hooguit één kant kan daadwerkelijk gelijk hebben, en verder bewijs of argumentatie zou in principe kunnen vaststellen wie dat is. Een moreel relativist behandelt datzelfde meningsverschil heel anders, als elke cultuur die correct haar eigen, werkelijk geldige maatstaven toepast, in plaats van als een geschil met één ware, objectief juiste antwoord dat wacht om gevonden te worden, wat betekent dat het meningsverschil zelf niet vraagt om een sluitende oplossing zoals een feitelijk geschil dat wel zou doen.
Elke opvatting krijgt te maken met een werkelijk serieus bezwaar dat de andere juist vermijdt
Moreel realisme staat voor de uitdaging om uit te leggen wat morele feiten eigenlijk zijn en hoe iemand er kennis van zou kunnen krijgen, aangezien ze niet lijken te worden ontdekt door gewone wetenschappelijke waarneming zoals feiten over de fysieke wereld dat wel worden. Moreel relativisme staat voor de tegenovergestelde uitdaging: het lijkt uit te sluiten dat je ooit werkelijk kunt bekritiseren dat de morele praktijken van een andere cultuur daadwerkelijk fout zijn, aangezien die praktijken volgens de eigen logica van het relativisme correct zijn ten opzichte van de eigen maatstaven van die cultuur — een gevolg dat veel mensen ernstig contra-intuïtief vinden wanneer het wordt toegepast op praktijken die zij als werkelijk schadelijk beschouwen. Elke theorie is deels gebouwd als reactie op problemen waar de andere tegenaan loopt, en dat is precies waarom het debat tussen beide een levend, centraal debat is gebleven binnen de ethiek in plaats van in een van beide richtingen te zijn beslecht.
Waar we nog niet zeker van zijn
Dat moreel realisme en moreel relativisme werkelijk verschillende, goed gedefinieerde antwoorden geven op wat een morele bewering waar maakt, is goed onderbouwd, uitgebreid bediscussieerd terrein binnen de metaethiek. Wat een echt levende, onopgeloste filosofische vraag blijft, is welke opvatting, als een van beide, daadwerkelijk correct is, aangezien filosofen aan beide kanten serieuze, zorgvuldig beargumenteerde standpunten hebben ontwikkeld en geen van beide opvattingen erin is geslaagd de sterkste tegenwerpingen die ertegen zijn ingebracht volledig te weerleggen, en dit geschil blijft nog steeds vrijwel centraal staan in het voortdurende metaethische debat in plaats van in een van beide richtingen te zijn beslecht.
Dit valt onder Moreel Relativisme versus Moreel Realisme, een van zeven onderwerpen binnen Ethiek, een van vijf domeinen binnen Filosofie, een van zeventien vakken waarover de app je kan overhoren.